Rampenfilm

Momenteel ben ik in China. Toen ik gister over 2 grote kuststeden heen vloog, (Xiamen en Fuzhou) viel het mij op dat dit opnieuw steden zijn die bij een zeespiegelstijging geen schijn van kans hebben. Evenals New York, grote delen van Florida, Texas en Louisiana en onze eigen randstad en tientallen zo niet honderden andere kustgebieden over de wereld.

Een vrees bekruipt mij, dat we over 10 jaar terugkijken op het jaar 2018 waar we het kantelpunt voorbij zijn. Een jaar waarin het poolijs los gekomen is van Groenland, daar waar wetenschappers verwacht hadden dat dit specifieke gebied het laatste stuk van het pakijs zou zijn welke aangetast zou worden. Helaas hebben zeer hoge temperaturen in februari en nu in augustus er voor gezorgd dat dit nu al gebeurt.

Een jaar waarin op het gehele noordelijk halfrond alle records gebroken worden. Eerder hadden we bizarre zomermaanden (zoals in augustus 2003 of juli 2006), waarbij er echter nog andere gebieden op aarde waren waar het dan koeler was dan normaal. Dit was nu op het noordelijk halfrond niet het geval. Waar eerder vorige week (ik kan helaas vanuit China niet googlen, dus hier een link naar wikipedia) bleek dat ook Oost-Antarctica in een zeer rap tempo massa verliest.

Kunnen we ons veroorloven om “niet te geloven” in klimaatverandering, wanneer het bewijs zo duidelijk aanwezig is? Mijns inziens niet, het is geen kwestie van geloof. Maar wat gaan we er dan aan doen? Ik werk er zelf net zo hard aan mij: ik heb 2 auto’s en ben voor mijn werk regelmatig met het vliegtuig op reis. Ik koop spullen, verwarm mijn huis. “Iets doen” aan CO2 uitstoot (of broeikasgassen in zijn algemeenheid) gaat momenteel enkel gepaard met het stoppen van consumptie: niet vliegen, niet al die producten kopen etc. En daar komt het “Prisoners Dilemma” om de hoek kijken.

Prisoners Dilemma

In het prisoners dilemma wordt omschreven wat er gebeurt als 2 gevangen besluiten om ofwel elkaar te verraden, wat er gebeurt als ze dat allebei niet doen en wat er gebeurt als ze het allebei wel doen. Als de een praat en dus vrijuit gaat, krijgt de ander 3 jaar gevangenisstraf en vice versa. Als ze allebei hun mond houden, krijgen ze beiden 3 jaar. Als ze allebei praten, krijgen ze beiden 2 jaar. In de praktijk blijkt dat altijd gekozen wordt voor de 2 optie, omdat men elkaar beiden verlinkt.

In het geval van global warming is de vraag: wie stopt er met consumptie en laat dus zijn economie omvallen met alle maatschappelijke gevolgen? Het antwoord is: niemand. Iedereen gaat door, omdat de ander dit ook doet. Dit komt mede doordat gevolgen in economische ontwikkeling de volgende dag zichtbaar zijn. Klimaatverandering is iets van jaren.

Rol van China

Aan de andere kant is het zo, dat “wij”, het westen, tientallen jaren al onze (vervuilende) productie hebben verplaatst naar wat destijds ontwikkelingslanden waren en dat nu soms nog zijn: China, maar ook India en andere landen in Azië. Deze landen streven in rap tempo naar een welvaartsniveau zoals wij dat kennen in Europa of de VS. Hebben wij het recht om hen dit te ontzeggen?

Overigens neemt China grote stappen in het vergroenen van de economie: alle scooters zijn elektrisch, evenals al een redelijk deel van de auto’s. Maar ook het vliegverkeer ontwikkelt zich razendsnel en de economische ontwikkeling gaat zo snel dat weliswaar het aandeel van hernieuwbare bronnen stijgt, in absolute getallen gezien stijgt het gebruik van fossiele brandstoffen nog veel sneller.

Ik vrees daarom dat we in een rampenfilm zijn gekomen, wat we ons pas later beseffen. Het is niet zoals in Hollywood dat er een wetenschapper als held op het laatste moment met zijn knappe helper een control room binnenstormt om de klok op 00:01 stil te zetten en de wereld gered is. Die had er 30 jaar geleden moeten zijn. Toen stond de klok op nul. En nog altijd worden deze wetenschappers afgedaan (oa. door journalisten en schrijvers als Leon de Winter) als “alarmisten” en is er een bepaalde klimaatmoeheid opgetreden.

Wat ga je er aan doen?

Einde zomerseizoen – grootschalige neerslag verwacht richting het weekend

De afgelopen jaren ging ik juist regelmatig eind augustus of begin september nog de Alpen in. Dit jaar gaat het daar door omstandigheden niet van komen. Maar ook op weergebied lijkt het weinig gunstig voor de latere vakantiegangers.

Het hogedrukgebied boven de oceaan wat met uitlopers over Engeland en Scandinavië voor mooi weer zorgde, trekt zich iets terug waardoor er ruimte komt voor koudere lucht uit het noordwesten. Deze trekt richting het zuiden en leidt tot veelal convectieve neerslag in de Alpen. Convectief wil zeggen: buien en plaatselijk dus grote verschillen en helaas slecht voorspelbaar. Onstabiel weer dus en daarom uiterst ongeschikt voor buitensporten. De nulgradengrens zakt hierbij van 4000m nu tot 2000m in Wallis & westelijke Oostenrijk, 2300 in het Mont Blanc gebied en 2500m in de Ecrins waar het ook grotendeels droogblijft.

Via mountainforecast.com heb ik neerslagsommen opgezocht voor een hoogte van 2500m, cumulatief zoals nu verwacht tot zaterdagavond, 25 augustus.

Aiguille de Bionnassay: 95mm regen, gevolgd op zaterdag door 6cm sneeuw.
Jungfrau: 145mm regen, gevolgd vanaf vrijdagavond door 15cm sneeuw.
Grossglockner: 138mm regen, gevolgd vanaf vrijdagavond door 70cm sneeuw.

Wat we vaak zien in dit soort situaties is dat de werkelijkheid behoorlijk af zal wijken van de verwachting. De onstabiliteit zit echter wel in de lucht en met vorstniveau’s rond de 2000m en dit soort neerslagsommen, mag je er vanuit gaan dat vanaf aankomend weekend de hogere passen zoals bijvoorbeeld de Fenetre d’Arpette (2670m) tussen Trient en Champex en de Monte Moropas (2868m) tussen Saas en Macugnaga onbegaanbaar zullen worden voor mogelijk de rest van het seizoen (nog 2-3 weken naderhand).

Ontwikkeling gletsjer Domes de Miage door het jaar heen

Eerder dit jaar schreef ik al een heel kort artikeltje over de sneeuwbedekking van de Domes de Miage, welke ik via een webcam in de gaten hou. Niet mijn webcam, maar een webcam welke ik raadpleeg via de website van autourdumontblanc.com.

Dit doe ik nu nog een keer, door het jaar heen: we zijn nu namelijk exact een jaar verder in vergelijking met het eerste beeld wat ik heb opgeslagen. Dat was helaas wel vroeg in de ochtend, waardoor details lastiger te zien zijn.

Augustus 2017 was de gletsjer vrijwel volledig vrij van sneeuw en was er nog een kleine verbinding richting het dal.

Bovenstaande afbeelding is van 2 april 2018, op wat ik vermoed de maximale sneeuwbedekking is geweest in dit deel van de Alpen. De gletsjer is niet herkenbaar als gletsjer, de sneeuw ligt immers tot in het dal.

Flash-forward naar 19 juni, dus 2,5 maand later. De locatie van de gletsjer wordt langzaam herkenbaar. Het accumulatiebekken (vanaf de top tot aan de hogere berg aan de zijkant) en het stromende deel richting het dal.

Op 3 juli is te zien dat er weer veel sneeuw is afgesmolten. 3 juli was een hete dag, het glinsteren op de berg wordt dan ook veroorzaakt door stromend water als gevolg van smeltende sneeuw. Als je goed kijkt zie je dat de onderkant van het hoogste deel van de gletsjer niet wit is, maar donkerblauw. Dit is het gevolg van verzadiging door water, omdat de sneeuw erboven smelt. Vroeg in de ochtend is dit deel van de gletsjer ook weer wit.

29 juli: bijna alle sneeuw is gesmolten. Aan de rechterkant van het beeld, in het midden, is een grote sneeuwvlek te zien. Deze ligt er al vanaf de winter, maar lag er vorig jaar augustus niet. Dit is het gevolg van lawines in de winter. Hier kun je goed zien hoe gletsjers vormen: veelal door lawines vanaf hoger gelegen berghellingen en dus niet per se op de hoogste bergen. 

Bovenstaande beeld is van 17 augustus. Nog altijd ligt de sneeuwvlek aan de rechterkant er nog. Dit gaat mogelijk de zomer overleven. De nachten worden al snel langer en de hoogste zonnestand neemt met de dag af. Onder normale omstandigheden kunnen we over enkele weken alweer de eerste sneeuw verwachten in het hooggebergte. Deze gletsjer is dit jaar, dankzij de sneeuwrijke winter en ondanks een zeer zacht voorjaar, niet gekrompen. Dit is echter geconcludeerd op basis van enkele webcambeelden en alleen geldig voor deze gletsjer.

Het betekent ook dat je een combinatie nodig hebt van sneeuwrijke winters en koele zomers om gletsjers echt te laten groeien. En dat tientallen jaren achter elkaar om enige vorm van herstel teweeg te brengen.

Slechte dagen voor topbeklimmingen

Het is warm en onstabiel in de Alpen, eigenlijk al dagen en over de gehele breedte: van noord naar zuid en van oost naar west. Iedere dag is er kans op buien. Hoewel daarop te anticiperen valt, immers buien ontstaan aan het eind van de middag en hoge beklimmingen doe je in de nacht en vroege ochtend, gaat dat in dit geval niet op. De vorstgrens stijgt naar 4500m of meer in het gehele Alpengebied. Dit betekent dat de bevroren bovenlaag van de sneeuwvelden en gletsjers nu ook in de nachten zacht blijven en dat je ver weg zakt.
Wachten op koeler en stabieler weer in de langere nachten die volgen richting het einde van de maand en begin september! Foto van La Meije, genomen vanaf Col du Lauraret, 25 juli 2018.

Ideale dag voor een tocht in het hooggebergte

In geheel Europa is het warm, heet of bloedheet. Van de Noorse Hooglanden tot de Alpen: zonneschijn alom.
Momenteel zit ik zelf in de Vercors, waar temperaturen verwacht worden tot 38 graden: wij zoeken vandaag de verkoeling in de buurt van de Galibier. Daar zal het ook 20C worden overigens, maar dat is bij een hike op 2600m altijd prettiger dan in het laagland waar het tegen de 40C loopt en ook minder wind staat. Let op dat met dit soort weer de zonnestraling extreem sterk is: smeren dus en veel water drinken.

Oops…Crit Air, umweltzones en vignetten – ben je er klaar voor?

De vakantieperiode staat weer voor de deur te trappelen en is voor veel mensen zelfs al begonnen. Zelf werd ik deze week onaangenaam verrast: in Frankrijk hebben ze ook een aantal milieuzones (ZCR, Zone Crit Air), waar je vooraf een formulier voor in moet vullen en kentekenbewijs moet uploaden. Kosten: 4.21 EUR inclusief verzending naar Nederland. Boete bij overtreding? 68 EUR. Ik had er nog nooit van gehoord en ben er even ingedoken.

De ZCR valt uiteen in permanente milieuzones zoals Parijs en Annecy, maar ook tijdelijke zoals het gehele departement Drome en Isere. Verder geldt nog een tijdelijke milieuzone in Lille, Lyon, Rennes en Toulouse. Dit laatste is vooral van toepassing bij smog, waarbij enkel schone auto’s op de weg mogen. Dit wordt bekend gemaakt in de media. Deze milieuzones op zichzelf zijn dus permanent, echter de implicaties per moment zijn anders. Dan kunnen ook snelwegen onder deze regeling vallen, dit in tegenstelling tot de Umweltzones in Duitsland, waar vrijstellingen gelden voor snelwegen.

Deze sticker is enkel online te koop, via de officiële website. Het schijnt 10 werkdagen te duren voordat je de sticker hebt, dus als je dit nu leest ben je mogelijk te laat. Ik vrijwel zeker in ieder geval, maar het is het proberen waard.

Duitsland, Umweltzones

De kosten zijn hoger in Duitsland (16.95 via ANWB) en je krijgt een rode, gele of groene sticker. Moderne auto’s (zeg, max. 15 jaar oud) krijgen een groene, behalve sommige diesels. Voor alle Umweltzones geldt dat je alleen met een groene sticker naar binnen mag, behalve in Ulm waar je ook met gele sticker in mag rijden. Snelwegen zijn vrijgesteld. Boetes zijn vrij hoog, rond de 80EUR. Deze sticker is ook in Duitsland te koop bij diverse stations van Tuv en tankstations.

Zwitserland, Oostenrijk, Tsjechië en Slowakije: vignetten

In Zwitserland kun je alleen een vignet voor een heel jaar kopen (40CHF), in de andere landen ook voor 10 dagen of een maand. Ook (of met name) als je op doorreis bent. Vergeet ook niet dat als je door Zwitserland rijdt de pakkans bij snelheidsovertredingen bijna 100% is, dat brandstof duurder is, dat eten onderweg duurder is en dat een navigatiesysteem die flitsinformatie bevat verboden is.

Dus: zorg dat je niet zo’n systeem hebt, eet en tank in Duitsland en houd je aan de snelheid. Koop een vignet, ook voor een aanhanger.

Fijne vakantie!

 

De zomer van het noorden en onstabiele Alpen

Hoe het bij anderen zit weet ik niet, maar ik heb zelf de neiging om te denken “als het hier warm is, dan zal het in Frankrijk helemaal warm zijn”. Toegegeven: koud is het er zeker niet. Door de warmte is er een zogenaamde thermische depressie ontstaan. Door de stijgende lucht als gevolg van de warmte en de hoge druk in het noorden, is hier een omvangrijk buiengebied ontstaan. Dit zorgt voor een vochtige en warme aanvoer van lucht van Spanje, over de Middellandse zee naar de westelijke Alpen. Daar is het deze week dan ook onstabiel, met regelmatig onweersbuien. De sneeuwvalgrens ligt pas rond de 3500m, dus enkel bergbeklimmers hoeven met sneeuw rekening te houden. Het onweersrisico is echter groot genoeg om toch serieus rekening mee te houden op hoogvlaktes en blootgestelde bergkammen.

Dit weer draagt wel bij aan het bijzondere weerjaar welke beleeft wordt in de Alpen: de winter was zeer sneeuwrijk en het voorjaar veelal bewolkt. Dankzij die bewolking is er minder sneeuw afgesmolten dan bij onbewolkt weer: wolken zorgen namelijk enerzijds voor het verminderen van zichtbaar licht, maar anderzijds ook voor absorptie van infrarode straling: deze straling zorgt er voor dat het in de zon zoveel warmer voelt dan in de schaduw, ook al is de luchttemperatuur gelijk.

Veel passages boven de 2200m in de gehele Alpen worden nog beïnvloedt door omvangrijke sneeuwvelden. Enkele passages boven de 2500m zijn nog niet veilig mogelijk,  zoals de Fenetre d’Arpette in de Tour du Mont Blanc en de Monte Moro-pas tussen Zwitserland en Italië, boven de Mattmarksee in het Saasdal (Wallis).

Scandinavië

Hoe anders is het in Scandinavië en dan met name Noorwegen. De maand mei heeft al alle records gebroken: temperaturen boven de 30 graden voor meerdere dagen achter elkaar, geen of weinig neerslag en heel veel zon. Juni ging verder op dezelfde voet en ook juli is net zo begonnen: vorstniveau’s richting de 3500m en sneeuwvrij tot op grote hoogte.

Tips voor reizen naar Italië: via Zwitserland

Veel mensen reizen naar Italië, bijvoorbeeld via Oostenrijk (Brennerpas) of Zwitserland (Gotthardtunnel). Er zijn echter ook alternatieven, die vaak minder files bevatten. Dit lijkt op papier vaak een omweg, maar in de praktijk valt het mee. Voordeel is ook dat je blijft rijden, wat toch beter voelt dan in de file staan.

Hier een paar tips om via Zwitserland te rijden:

  • Neem de Simplonpas. Deze pas “loopt” lekker en gaat door een prachtige omgeving. Het is veel rustiger dan door de Gotthard en daarom vaak een stuk sneller. Zeker als je richting de Bloemenriviera of Lago Maggiore rijdt. De Grote Sint Bernhardpas is ook prachtig.
  • Wallis is de mooiste regio van Zwitserland. Het Rhonedal is de kraamkamer van Zwitserland, met veel vers fruit wat je op veel plekken langs de weg kunt kopen.
  • Denk er aan dat de beltarieven en data-tarieven in Zwitserland veel hoger liggen: zet je roaming dus uit!
  • Houdt je aan de snelheid: Zwitserse boetes zijn redelijk duur en de pakkans erg groot. Tevens zijn Zwitsers meesters in het plaatsen van vrijwel onzichtbare flitskasten.
  • In vrijwel alle tunnels geldt een limiet van 100km/h, soms zelfs 80.
  • Navigatie-systemen en apps die flitspalen verraden zijn verboden.
  • Tanken in Zwitserland is veel duurder dan in andere landen. Zorg dus dat je niet hoeft te tanken (of te eten of drinken).
  • Zwitserse wegen zijn erg druk, zeker in de vakantiemaanden.
  • Koop 2 autobahnvignetten (40CHF) als je met een caravan of aanhanger reist.
  • Zorg voor een muziekje onderweg: de Zwitsers-Duitse radiozenders zijn niet te verstaan!

Veel plezier, rij voorzichtig en geniet van de vergezichten. Stop regelmatig: het is vakantie en reis hoort daar ook bij.

Antarctica smelt razendsnel: 7 miljoen kilo per seconde

Zojuist las ik op de website van het NRC, na een tip op een forum, iets over het afsmelten van het ijs op Antarctica. Enorme getallen: 7 miljoen kilo per seconde, ofwel 219 miljard ton per jaar. Dat is ruim 31.000 liter per bewoner op aarde.
Oorzaak? Warmer zeewater of een makkelijkere toegang voor warmer zeewater tot de ijstongen die in zee uitkomen. Deze smelten af en worden kleiner, waardoor ze minder wrijving opleveren voor het ijs op land. Daardoor stroomt dit sneller in zee. Toegenomen sneeuwval op het continent weegt hier niet tegenop.

Dit is de situatie zoals deze nu is, waarbij alleen westelijk Antarctica smelt en het grotere oostelijke deel nog stabiel is. Eerder onderzoek toonde al dat er sprake was van grote afsmeltingen, maar dit onderzoek combineert een aantal onderzoeksmethodes en neemt nog meer onzekerheden weg.

Lees hier het artikel:
Artikel NRC

Reisorganisaties gespecialiseerd in buitensporten, rondreizen en specials in Europa

Er zijn tientallen reisorganisaties in binnen- en buitenland gespecialiseerd in actieve vakanties, rondreizen en specials in Europa. Denk bij specials aan de meer extreme klimtochten of buitensportcursussen. De meeste bedrijven doen hun zaken voornamelijk of uitsluitend via internet. Velen zijn aangesloten bij de SGR en het Calamiteitenfonds, een enkeling ook bij de ANVR. Op deze pagina zetten wij wat informatie van deze ondernemingen op een rijtje.

Wat zijn SGR, ANVR en het Calamiteitenfonds?

De SGR is de Stichting Garantie Reisgelden. Deze organisatie staat borg voor de financiële verplichtingen van de reisorganisatie waar u boekt. Dit betekent dat wanneer een aangesloten organisatie failliet verklaard wordt of anderzijds in de financiële problemen komt, de SGR de verplichtingen ten aanzien van de reizigers op zich neemt. Dit kost u €2.50 per persoon per boeking.Het Calamiteitenfonds betaalt extra kosten die het gevolg zijn van calamiteiten: denk aan orkanen, politieke onlusten, aardbevingen etc. Als uw reis langer duurt of anders ingevuld moet worden, dan schiet dit fonds te hulp. Ook betalen zij een vergoeding voor niet genoten reisdagen. Mocht u nog moeten vertrekken naar een gebied waar op dat moment een calamiteit uitbreekt, dan kan er een dekkingsbeperking worden ingesteld. In dat geval is er geen garantie meer indien u de reis door wenst te zetten, maar u kunt wel kosteloos annuleren.

De ANVR of Algemene Nederlandse Vereniging van Reisondernemingen is een branche-organisatie. Deze branche-organisatie biedt u niet direct voordelen (als consument), maar wel als er iets mis gaat. Zo is er een bindende geschillencommissie, kwaliteitseisen en stellen zij de Algemene Voorwaarden op samen met de consumentenbond voor de branche.

Waarom is dit belangrijk voor mij als reiziger?

De afgelopen jaren zijn er veel touroperators failliet gegaan, voornamelijk organisaties die goedkope reizen naar Turkije aanboden. Deze waren niet aangesloten bij de SGR, waardoor de reizigers de dupe werden van slecht management van deze organisaties. Ook zijn er regelmatig onlusten of natuurrampen: denk aan bosbranden in Spanje en Griekenland, bomaanslagen in Londen, politieke rellen in Athene of landverschuivingen in Frankrijk. Deze vallen allen onder het calamiteitenfonds. Hoewel in de genoemde gevallen een deel van uw vakantie toch min of meer in het water valt, blijven de financiële gevolgen beperkt.

De organisaties

Klik op de onderstaande namen voor meer informatie:

Naam Gebieden/specialisme
Bekker Mountain Travel Haute-Savoie & Wallis, expedities: het “echte werk”
Scandinavian Adventures Zweden, Noorwegen
Mambo Hele Alpen, maar ook daarbuiten
SNP Heel Europa: natuur & wandelreizen
noSun Scandinavië, Oost-Europa, Frankrijk, Italië
Retour Mountain Adventures Aosta-vallei
Simi-Reizen Groepsreizen en jongerenreizen in Europa en VS